Emoties als een straaljager: hoe ermee om te gaan

Hoe om te gaan met emoties

Als je wil weten (en zien) hoe snel emoties kunnen toeslaan, bekijk dan even het viral gegane interview door Gayle King van CBS News met R. Kelly. Het interview krijgt na een paar minuten een interessante wending. R. Kelly staat op en treedt als het ware uit zichzelf. Hij huilt, klaagt, en schreeuwt. CBS journalist Gayle King blijft stoïcijns zitten, in de hoop het interview voort te zetten.

De dag erna wordt Kelly officieel aangeklaagd voor misbruik (ik was trouwens nooit fan van R. Kelly; zeker niet van het suikerzoete ‘I believe I can fly’).

Terug naar het interview: wat valt op? 

  • Emoties gaan ‘als een straaljager’, uit het niets zijn ze er. Eerst was er gewoon een interview, toen ineens een oerkracht en een wervelstorm.

  • Emoties blokkeren input van anderen, m.a.w. er ontstaat tunnelvisie: in het interview hoort de rapper de (kalmerende) woorden van interviewer King niet: “Robert… Robert..”.

  • Emoties spannen samen: woede en verdriet bijvoorbeeld, in en buiten conflictsituaties.

  • Emoties (en de gevolgen) terugdraaien lukt niet altijd (zeker niet in social media);

  • Emoties kunnen bedreigend worden ervaren: we zien in de clip de indrukwekkende en heftige rapper, die bedreigend overkomt (maar zich dat wellicht niet realiseert, hij zit immers in zijn eigen giftige cocon).

  • Emoties kunnen schade toebrengen: aan reputatie, de relatie of carrière.

  • Ze laten wel de échte mens zien (en dat is positief): interviewster Gayle King gaf later aan compassie te voelen voor de pijn van R. Kelly, ondanks dat haar sympathie ongetwijfeld ligt bij de slachtoffers. 

Emoties hebben een functie

Wat zijn emoties precies? Emoties hebben een functie, dat ten eerste. Ten tweede: ze komen bovendien onverwacht, zoals gezegd, en heel snel: degene die het overkomt wordt erdoor overvallen. Daarin ligt dan ook de belangrijkste functie van emoties: omgaan met een situatie zonder erover te hoeven nadenken. Ik noem er een paar.

Woede: boos worden is gezond (de functie is iets of iemand beschermen). Angst: zet ons op scherp, verhoogd paraatheid. Verdriet: natuurlijke reactie op iets dat je pijn doet: kan leiden tot een nieuwe start, werkt zuiverend. Liefde/Verliefdheid; liefde ontvangen en liefde geven laat mensen groeien en houdt mensen gezond – het zit in de menselijke natuur om zich te verbinden aan anderen.

Emoties zijn moeilijk te beheersen, maar je kan wel leren ze te beheren.  Emotioneel intelligent zijn is leren aanvoelen dat je keuzes hebt en dat je je stemmingen zelf kunt beheren (baas in eigen hart en brein). Emotioneel intelligente mensen worden zelden of nooit slachtoffer (zie: Coachen als professie, van Ien G.M. van der Pol)

Hoe om te gaan met emoties: Tips

  • Excuseer je (als dat mogelijk is), geef aan dat het beter is als je even afstand neemt, verlaat de situatie waar je bent; en DAN

  • adem je 6 keer in, door je borstkas. Adem uit door je buik.

  • In de sportpsychologie wordt gewerkt met verminderen van stress door met rustiger ademhalen de hartslag meer coherent te maken (hersencoherentie).

  • Maak een korte wandeling. Dit hoeft niet langer dan 5-10 minuten te duren.

  • Hoe lastig ook: probeer afstand te nemen. Geef jezelf een moment om na te denken: Waarom raakt dit me zo? En is het reëel? Bijvoorbeeld: als je manager zich bij je roept met een serieus gezicht, kan dit bepaalde gevoelens oproepen. Vraag je dan af of je reactie klopt met wat er werkelijk aan de hand is. Word ik ontslagen of gaat hem om een doodgewoon overleg? Misschien is er sprake van een onterecht sentiment, gebaseerd op het verleden.

  • Tenslotte: eentje uit de oude doos; tel eens tot 10 voordat je reageert in een lastige situatie.

VOND JE DIT EEN GOED STUK? VOLG HIER ONZE NEWSLETTER!

Robert de Wilde is mediator/facilitator en coach (voormalig advocaat in Nederland en Nederlandse Antillen), met focus op IT en technologie.